三角函数的加法定理及证明

1,457 阅读1分钟

三角函数的加法定理及证明

两个角α\alphaβ\beta的和或者差的三角函数,可以用α\alphaβ\beta角的三角函数的代数式来表示。

sin(α+β)=sinαcosβ+cosαsinβ(1)\sin(\alpha + \beta) = \sin \alpha \cdot \cos \beta + \cos \alpha \cdot \sin \beta \qquad\qquad (1)
sin(αβ)=sinαcosβcosαsinβ(2)\sin(\alpha - \beta) = \sin \alpha \cdot \cos \beta - \cos \alpha \cdot \sin \beta \qquad\qquad (2)
cos(α+β)=cosαcosβsinαsinβ(3)\cos(\alpha + \beta) = \cos \alpha \cdot \cos \beta - \sin \alpha \cdot \sin \beta \qquad\qquad (3)
cos(αβ)=cosαcosβ+sinαsinβ(4)\cos(\alpha - \beta) = \cos \alpha \cdot \cos \beta + \sin \alpha \cdot \sin \beta \qquad\qquad (4)
tan(α+β)=tanα+tanβ1tanαtanβ(5)\tan(\alpha + \beta) = \frac{\tan \alpha + \tan \beta}{1 - \tan \alpha \cdot \tan \beta} \qquad\qquad (5)
tan(αβ)=tanαtanβ1+tanαtanβ(6)\tan(\alpha - \beta) = \frac{\tan \alpha - \tan \beta}{1 + \tan \alpha \cdot \tan \beta} \qquad\qquad (6)

这一组公式也叫做三角函数的加法定理。还有叫“和差化积公式”或“和角公式(sum of angles formula)”的。

下面给出这组公式的证明,证明按照(4)(3)(1)(2)(5)(6)(4) \rightarrow (3) \rightarrow (1) \rightarrow (2) \rightarrow (5) \rightarrow (6)的顺序给出。

证明:

我们首选证明公式(4),证明思路是通过余弦定理和直角坐标系的两点间距离公式导出。

如下图:

difference_of_angles.png

PPQQ是单位圆上的两点,AOP=α\angle AOP = \alphaAOQ=β\angle AOQ = \betaQOP=αβ\angle QOP = \alpha - \beta, 那么有,PP点的坐标为(cosα,sinα)(\cos \alpha, \sin \alpha)QQ点的坐标为(cosβ,sinβ)(\cos \beta, \sin \beta)。 根据余弦定理有

PQ2=OP2+OQ22OPOQcos(αβ)(7)|PQ|^{2} = |OP|^{2} + |OQ|^{2} - 2|OP| \cdot |OQ| \cos (\alpha - \beta) \qquad\qquad (7)

其中OP=OQ=1|OP| = |OQ| = 1,所以(7)式可以化简为

PQ2=22cos(αβ)(8)|PQ|^{2} = 2 - 2 \cos (\alpha - \beta) \qquad\qquad (8)

再根据两点间的距离公式有

PQ=(cosαcosβ)2+(sinαsinβ)2(9)|PQ| = \sqrt{(\cos \alpha - \cos \beta)^{2} + (\sin \alpha - \sin \beta)^{2}} \qquad\qquad (9)

将(9)式两边取完全平方并化简

PQ2=(cosαcosβ)2+(sinαsinβ)2=cos2α2cosαcosβ+cos2β+sin2α2sinαsinβ+sin2β=22(cosαcosβ+sinαsinβ)(10)\begin{aligned} |PQ|^{2} & = (\cos \alpha - \cos \beta)^{2} + (\sin \alpha - \sin \beta)^{2} \\ & = \cos ^{2} \alpha - 2 \cos \alpha \cdot \cos \beta + \cos ^{2} \beta + \sin ^{2} \alpha - 2 \sin \alpha \cdot \sin \beta + \sin ^{2} \beta \\ & = 2 - 2 (\cos \alpha \cdot \cos \beta + \sin \alpha \cdot \sin \beta) \qquad\qquad (10) \end{aligned}

将(8)式代入(10)式,并化简就有

cos(αβ)=(cosαcosβ+sinαsinβ)\cos (\alpha - \beta) = (\cos \alpha \cdot \cos \beta + \sin \alpha \cdot \sin \beta)

公式(4)得证。

通过(4)式,将β\beta换成β-\beta,加上诱导公式可得出公式(3)

cos(α+β)=cos(α(β))=cosαcos(β)+sinαsin(β)=cosαcosβsinαsinβ\begin{aligned} \cos (\alpha + \beta) & = \cos (\alpha - (-\beta)) \\ & = \cos \alpha \cdot \cos (-\beta) + \sin \alpha \cdot \sin (-\beta) \\ & = \cos \alpha \cdot \cos \beta - \sin \alpha \cdot \sin \beta \end{aligned}

同样的方式可以证明公式(1)

sin(α+β)=cos(π2(α+β))=cos((π2α)β)=cos(π2α)cosβ+sin(π2α)sinβ=sinαcosβ+cosαsinβ\begin{aligned} \sin(\alpha + \beta) & = \cos(\frac{\pi}{2} - (\alpha + \beta)) \\ & = \cos((\frac{\pi}{2} - \alpha) - \beta) \\ & = \cos(\frac{\pi}{2} - \alpha) \cdot \cos \beta + \sin(\frac{\pi}{2} - \alpha) \cdot \sin \beta \\ & = \sin \alpha \cdot \cos \beta + \cos \alpha \cdot \sin \beta \end{aligned}

然后由公式(1)推出公式(2)

sin(αβ)=sin(α(β))=sinαcos(β)+cosαsin(β)=sinαcosβcosαsinβ\begin{aligned} \sin(\alpha - \beta) & = \sin (\alpha - (-\beta)) \\ & = \sin \alpha \cdot \cos (-\beta) + \cos \alpha \cdot \sin (-\beta) \\ & = \sin \alpha \cdot \cos \beta - \cos \alpha \cdot \sin \beta \end{aligned}

由公式(1)和公式(3)推出公式(5)

tan(α+β)=sin(α+β)cos(α+β)=sinαcosβ+cosαsinβcosαcosβsinαsinβ=(sinαcosβ+cosαsinβ)/(cosαcosβ)(cosαcosβsinαsinβ)/(cosαcosβ)=tanα+tanβ1tanαtanβ\begin{aligned} \tan(\alpha + \beta) & = \frac{\sin(\alpha + \beta)}{\cos (\alpha + \beta)} \\ & = \frac{\sin \alpha \cdot \cos \beta + \cos \alpha \cdot \sin \beta}{\cos \alpha \cdot \cos \beta - \sin \alpha \cdot \sin \beta} \\ & = \frac{(\sin \alpha \cdot \cos \beta + \cos \alpha \cdot \sin \beta)/(\cos \alpha \cdot \cos \beta)}{(\cos \alpha \cdot \cos \beta - \sin \alpha \cdot \sin \beta)/(\cos \alpha \cdot \cos \beta)} \\ & = \frac{\tan \alpha + \tan \beta}{1 - \tan \alpha \cdot \tan \beta} \end{aligned}

同样的方式,由公式(2)和公式(4)推出公式(5)

tan(αβ)=sin(αβ)cos(αβ)=sinαcosβcosαsinβcosαcosβ+sinαsinβ=(sinαcosβcosαsinβ)/(cosαcosβ)(cosαcosβ+sinαsinβ)/(cosαcosβ)=tanαtanβ1+tanαtanβ\begin{aligned} \tan(\alpha - \beta) & = \frac{\sin(\alpha - \beta)}{\cos (\alpha - \beta)} \\ & = \frac{\sin \alpha \cdot \cos \beta - \cos \alpha \cdot \sin \beta}{\cos \alpha \cdot \cos \beta + \sin \alpha \cdot \sin \beta} \\ & = \frac{(\sin \alpha \cdot \cos \beta - \cos \alpha \cdot \sin \beta)/(\cos \alpha \cdot \cos \beta)}{(\cos \alpha \cdot \cos \beta + \sin \alpha \cdot \sin \beta)/(\cos \alpha \cdot \cos \beta)} \\ & = \frac{\tan \alpha - \tan \beta}{1 + \tan \alpha \cdot \tan \beta} \end{aligned}

至此,加法定理的6个公式证明完毕。\blacksquare