C++面向对象多态相关知识总结

1,285 阅读3分钟

1 多态的基本概念

多态是C++面向对象三大特性之一

多态分为两类:

  • 静态多态:函数重载和运算符重载属于静态多态,复用函数名
  • 动态多态:派生类和虚函数实现运行时多态

静态多态和动态多态的区别:

  • 静态多态的函数地址早绑定 - 编译阶段确定函数地址(静态联编)
  • 动态多态的函数地址晚绑定 - 运行阶段确定函数地址(动态联编)

动态多态的满足条件:

  • 有继承关系
  • 子类要重写父类的虚函数,子类可以不加关键字virtual

动态多态的使用:

父类的指针或者引用 指向子类对象

#include<iostream>
using namespace std;
class Animal
{
public:
    virtual void Speak(){
        cout<<"动物在说话"<<endl;
    }
};
class Cat:public Animal
{
public:
    void Speak(){
        cout<<"小猫在喵喵叫"<<endl;
    }
};
class Dog:public Animal
{
public:
    void Speak(){
        cout<<"小狗在汪汪叫"<<endl;
    }
​
};
void DoSeak(Animal & animal){
    animal.Speak();
}
void test01(){
    Cat cat;
    DoSeak(cat);
​
    Dog dog;
    DoSeak(dog);
}
int main()
{
    test01();
    return 0;
}
​
​

2 多态的好处

多态带来的好处:

  • 组织结构清晰
  • 可读性强
  • 对于前期和后期的扩展和维护性高

3 纯虚函数和抽象类

在多态中,通常父类中的虚函数的实现是毫无意义的,主要都是调用子类重写的内容

因此可以将虚函数改为纯虚函数,其语法如下:

virtual 返回值类型 函数名 (参数列表)=0;

当类中有了纯虚函数,这个类也称为抽象类

抽象类特点:

  • 无法实例化对象
  • 子类必须重写抽象父类中的所有纯虚函数,否则也属于抽象类

以下为一个制作饮品的案例:

#include<iostream>
using namespace std;
class AbstractDrinking
{
public:
    virtual void Boil()=0;
    virtual void Brew()=0;
    virtual void PourInCup()=0;
    virtual void Putsth()=0;
    void makedrink(){
        Boil();
        Brew();
        PourInCup();
        Putsth();
    }
};
class Coffee:public AbstractDrinking
{
public:
    void Boil(){
        cout<<"煮农夫山泉"<<endl;
    }
    void Brew(){
        cout<<"冲泡咖啡"<<endl;
    }
    void PourInCup(){
        cout<<"倒入咖啡杯中"<<endl;
    }
    void Putsth(){
        cout<<"加入糖和牛奶"<<endl;
    }
};
class Tea:public AbstractDrinking
{
public:
    void Boil(){
        cout<<"煮百岁山"<<endl;
    }
    void Brew(){
        cout<<"冲泡茶叶"<<endl;
    }
    void PourInCup(){
        cout<<"倒入茶杯中"<<endl;
    }
    void Putsth(){
        cout<<"加入枸杞"<<endl;
    }
};
void doWork(AbstractDrinking* a){
    a->makedrink();
    delete a;
}
void test01(){
    doWork(new Coffee);
    cout<<"--------------"<<endl;
    doWork(new Tea);
}
int main()
{
    test01();
    return 0;
}

4 虚析构和纯虚析构

多态使用时,如果子类中有属性开辟到堆区,那么父类指针在释放时无法调用到子类的析构代码,会导致内存泄漏

解决方式:将父类中的析构函数改为虚析构或者纯虚析构

虚析构和纯虚析构的共性:

  • 可以解决父类指针释放子类对象
  • 都需要有具体的函数实现

虚析构和纯虚析构的区别:

  • 如果是纯虚析构,该类就属于抽象类了,无法实例化对象

虚析构语法:

virtual ~类名(){...}

纯虚析构语法:

virtual ~类名()=0;
类名::~类名(){...}

以下为用虚析构构建的案例:

#include<iostream>
#include<string>
using namespace std;
class Animal
{
public:
    Animal(){
        cout<<"Animal构造函数调用"<<endl;
    }
    //虚析构
    virtual ~Animal(){
        cout<<"Animal虚析构函数调用"<<endl;
    }
    virtual void Speak()=0;//纯虚函数
};
class Cat:public Animal
{
public:
    string* m_Name;
    void Speak(){
        cout<<*m_Name<<"小猫在喵喵叫"<<endl;
    }
    Cat(string name){
        m_Name=new string(name);
        cout<<"Cat构造函数调用"<<endl;
    }
    ~Cat(){
        cout<<"Cat析构函数调用"<<endl;
        if(m_Name!=nullptr){
            delete m_Name;
            m_Name=nullptr;
        }
    }
};
void test01(){
    Animal* animal=new Cat("Tom");
    animal->Speak();
    delete animal;
}
int main()
{
    test01();
    return 0;
}

如果是纯虚析构,核心代码如下:

class Animal
{
public:
    Animal(){
        cout<<"Animal构造函数调用"<<endl;
    }
    //纯虚析构
    virtual ~Animal()=0;
    virtual void Speak()=0;//纯虚函数
};
Animal::~Animal() {
    cout<<"Animal纯虚析构函数调用"<<endl;
}

5 综合案例

#include<iostream>
using namespace std;
class CPU//CPU抽象类
{
public:
    virtual void calculate()=0;
};
class VidoeCard//显卡抽象类
{
public:
    virtual void display()=0;
};
class Memory//存储抽象类
{
public:
    virtual void storage()=0;
};
class Computer//电脑类
{
public:
    Computer(CPU* cpu,VidoeCard* vc,Memory* mem){
        m_cpu=cpu;
        m_vc=vc;
        m_mem=mem;
    }
    ~Computer(){
        if(m_cpu!=nullptr){
            delete m_cpu;
            m_cpu=nullptr;
        }
        if(m_vc!=nullptr){
            delete m_vc;
            m_vc=nullptr;
        }
        if(m_mem!=nullptr){
            delete m_mem;
            m_mem=nullptr;
        }
    }
    void Work(){
        m_cpu->calculate();
        m_vc->display();
        m_mem->storage();
    }
private:
    CPU* m_cpu;
    VidoeCard* m_vc;
    Memory* m_mem;
};
//Intel厂商提供的不同电脑零件
class IntelCPU:public CPU
{
    void calculate(){
        cout<<"Intel的CPU开始计算了"<<endl;
    }
};
class IntelVideoCard:public VidoeCard
{
    void display(){
        cout<<"Intel的VideoCard开始显示了"<<endl;
    }
};
class IntelMemory:public Memory
{
    void storage(){
        cout<<"Intel的Memory开始存储了"<<endl;
    }
};
//Lenove厂商提供的不同电脑零件
class LenoveCPU:public CPU
{
    void calculate(){
        cout<<"Lenove的CPU开始计算了"<<endl;
    }
};
class LenoveVideoCard:public VidoeCard
{
    void display(){
        cout<<"Lenove的VideoCard开始显示了"<<endl;
    }
};
class LenoveMemory:public Memory
{
    void storage(){
        cout<<"Lenove的Memory开始存储了"<<endl;
    }
};
//测试案例,组装三台不同的电脑
void test01()
{
    //第一台
    CPU* Intelcpu=new IntelCPU;
    VidoeCard* IntelCard=new IntelVideoCard;
    Memory* Intelmem=new IntelMemory;
    cout<<"第一台电脑开始工作了"<<endl;
    Computer* computer1=new Computer(Intelcpu,IntelCard,Intelmem);
    computer1->Work();
    delete computer1;
​
    cout<<"-------------------------"<<endl;
    cout<<"第二台电脑开始工作了"<<endl;
    Computer* computer2=new Computer(new LenoveCPU,new LenoveVideoCard,new LenoveMemory);
    computer2->Work();
    delete computer2;
​
    cout<<"-------------------------"<<endl;
    cout<<"第三台电脑开始工作了"<<endl;
    Computer* computer3=new Computer(new LenoveCPU,new IntelVideoCard,new IntelMemory);
    computer3->Work();
    delete computer3;
}
int main()
{
    test01();
    return 0;
}

6 参考链接

www.bilibili.com/video/BV1et…