创建型模式应用实验

272 阅读5分钟
创建型模式(Creational Pattern)的主要特点是将对象的创建与使用分离,根据对象的创建与组合方式的不同,创建型模式可分为单例(Singleton)模式、原型(Prototype)模式、工厂方法(Factory Method)模式、抽象工厂(Abstract Factory)模式和建造者(Builder)模式 5 种。


本实验的主要目的如下。
  • 了解 5 种“创建型模式”的定义、特点和工作原理。
  • 理解 5 种“创建型模式”的结构、实现和应用场景。
  • 学会应用 5 种“创建型模式”进行软件开发。
实验原理1. 创建型模式的工作原理
创建型模式隐藏了对象的创建细节,对象的创建由相关的工厂来完成,使用者不需要关注对象的创建细节,这样可以降低系统的耦合度。创建型模式共 5 种,它们分别是
,其工作原理在各自的教程中也都有详细的介绍,每种模式的实验大概要花 2 个学时,大家可以根据实验计划来选做若干个实验,下面以工厂方法模式为例,介绍其实验过程。

2. 工厂方法模式的工作原理
工厂方法模式(Factory Method Pattern),也叫虚拟构造器(Virtual Constructor)模式或者多态工厂(Polymorphic Factory)模式。


在工厂方法模式中,工厂父类负责定义创建产品对象的公共接口,而工厂子类则负责生成具体的产品对象,这样做的目的是将产品类的实例化操作延迟到工厂子类中完成。其结构图如图 1 所示。



图1 工厂方法模式的类图


工厂方法模式包含如下角色。
  • 抽象工厂(Abstract Factory):提供了创建产品的接口,调用者通过它访问具体工厂的工厂方法 newProduct() 来创建产品。
  • 具体工厂(ConcreteFactory):主要是实现抽象工厂中的抽象方法,完成具体产品的创建。
  • 抽象产品(Product):定义了产品的规范,描述了产品的主要特性和功能。
  • 具体产品(ConcreteProduct):实现了抽象产品角色所定义的接口,由具体工厂来创建,它同具体工厂之间一一对应。

工厂方法模式的特点是当系统扩展需要添加新的产品对象时,仅仅需要添加一个具体产品对象以及一个具体工厂对象,原有工厂对象不需要进行任何修改,也不需要修改客户端,很好地符合了“开闭原则”。

实验内容
(1) 用工厂方法模式设计一个电动自行车工厂的模拟程序。


要求:要为每种品牌的电动自行车提供一个子工厂,如爱玛工厂专门负责生产爱玛(Aima)牌电动自行车,雅迪工厂专门负责生产雅迪(Yadea)牌电动自行车。如果今后需要生产台铃(Tailg)牌电动自行车,只需要增加一个新的台铃电动自行车工厂即可,无须修改原有代码,使得整个系统具有更强的灵活性和可扩展性。(
)。


(2) 按照以上要求设计类图和编写
源程序。
实验要求
所设计的实验程序要满足以下两点。
  • 体现“工厂方法模式”的工作原理。
  • 符合面向对象中的“开闭原则”。
实验步骤
(1) 用 UML 设计“电动自行车工厂模拟程序”的结构图。“电动自行车工厂模拟程序”的结构图如图 2 所示。



图2 电动自行车工厂模拟程序的结构图


(2) 根据结构图写出“电动自行车工厂模拟程序”的源代码。


① 电动自行车工厂模拟程序的源代码如下。
  • package FactoryMethod
    ;
  • import java
    .
    awt
    .*;
  • import javax
    .
    swing
    .*;
  • public
    class
    BicycleFactoryTest
  • {
  • public
    static
    void
    main
    (
    String
    []
    args
    )
  • {
  • try
  • {
  • Bicycle a
    ;
  • BicycleFactory bf
    ;
  • bf
    =(
    BicycleFactory
    )
    ReadXML
    .
    getObject
    ();
  • a
    =
    bf
    .
    produce
    ();
  • a
    .
    show
    ();
  • }
  • catch
    (
    Exception e
    )
  • {
  • System
    .
    out
    .
    println
    (
    e
    .
    getMessage
    ());
  • }
  • }
  • }
  • //抽象产品:自行车
  • interface Bicycle
  • {
  • public
    void
    show
    ();
  • }
  • //具体产品:爱玛自行车
  • class
    AimaBicycle implements Bicycle
  • {
  • JScrollPane sp
    ;
  • JFrame jf
    =
    new
    JFrame
    (
    "工厂方法模式测试"
    );
  • public
    AimaBicycle
    ()
  • {
  • JPanel p1
    =
    new
    JPanel
    ();
  • p1
    .
    setLayout
    (
    new
    GridLayout
    (
    1
    ,
    1
    ));
  • p1
    .
    setBorder
    (
    BorderFactory
    .
    createTitledBorder
    (
    "爱玛自行车"
    ));
  • JLabel l1
    =
    new
    JLabel
    (
    new
    ImageIcon
    (
    "src/FactoryMethod/AIMABicycle.jpg"
    ));
  • p1
    .
    add
    (
    l1
    );
  • sp
    =
    new
    JScrollPane
    (
    p1
    );
  • Container contentPane
    =
    jf
    .
    getContentPane
    ();
  • contentPane
    .
    add
    (
    sp
    ,
    BorderLayout
    .
    CENTER
    );
  • jf
    .
    pack
    ();
  • jf
    .
    setVisible
    (
    false
    );
  • jf
    .
    setDefaultCloseOperation
    (
    JFrame
    .
    EXIT_ON_CLOSE
    );
    //用户点击窗口关闭
  • }
  • public
    void
    show
    ()
  • {
  • jf
    .
    setVisible
    (
    true
    );
  • }
  • }
  • //具体产品:雅迪自行车
  • class
    YadeaBicycle implements Bicycle
  • {
  • JScrollPane sp
    ;
  • JFrame jf
    =
    new
    JFrame
    (
    "工厂方法模式测试"
    );
  • public
    YadeaBicycle
    ()
  • {
  • JPanel p1
    =
    new
    JPanel
    ();
  • p1
    .
    setLayout
    (
    new
    GridLayout
    (
    1
    ,
    1
    ));
  • p1
    .
    setBorder
    (
    BorderFactory
    .
    createTitledBorder
    (
    "雅迪自行车"
    ));
  • JLabel l1
    =
    new
    JLabel
    (
    new
    ImageIcon
    (
    "src/FactoryMethod/YadeaBicycle.jpg"
    ));
  • p1
    .
    add
    (
    l1
    );
  • Container contentPane
    =
    jf
    .
    getContentPane
    ();
  • sp
    =
    new
    JScrollPane
    (
    p1
    );
  • contentPane
    .
    add
    (
    sp
    ,
    BorderLayout
    .
    CENTER
    );
  • jf
    .
    pack
    ();
  • jf
    .
    setVisible
    (
    false
    );
  • jf
    .
    setDefaultCloseOperation
    (
    JFrame
    .
    EXIT_ON_CLOSE
    );
    //用户点击窗口关闭
  • }
  • public
    void
    show
    ()
  • {
  • jf
    .
    setVisible
    (
    true
    );
  • }
  • }
  • //抽象工厂:自行车工厂
  • interface BicycleFactory
  • {
  • public
    Bicycle
    produce
    ();
  • }
  • //具体工厂:爱玛工厂
  • class
    AimaFactory implements BicycleFactory
  • {
  • public
    Bicycle
    produce
    ()
  • {
  • System
    .
    out
    .
    println
    (
    "爱玛自行车生产了!"
    );
  • return
    new
    AimaBicycle
    ();
  • }
  • }
  • //具体工厂:雅迪工厂
  • class
    YadeaFactory implements BicycleFactory
  • {
  • public
    Bicycle
    produce
    ()
  • {
  • System
    .
    out
    .
    println
    (
    "雅迪自行车生产了!"
    );
  • return
    new
    YadeaBicycle
    ();
  • }
  • }




② 对象生成器的源代码如下。
  • package FactoryMethod
    ;
  • import javax
    .
    xml
    .
    parsers
    .*;
  • import org
    .
    w3c
    .
    dom
    .*;
  • import java
    .
    io
    .*;
  • class
    ReadXML
  • {
  • public
    static
    Object
    getObject
    ()
  • {
  • try
  • {
  • DocumentBuilderFactory dFactory
    =
    DocumentBuilderFactory
    .
    newInstance
    ();
  • DocumentBuilder builder
    =
    dFactory
    .
    newDocumentBuilder
    ();
  • Document doc
    ;
  • doc
    =
    builder
    .
    parse
    (
    new
    File
    (
    "src/FactoryMethod/config.xml"
    ));
  • NodeList nl
    =
    doc
    .
    getElementsByTagName
    (
    "className"
    );
  • Node classNode
    =
    nl
    .
    item
    (
    0
    ).
    getFirstChild
    ();
  • String cName
    =
    "FactoryMethod."
    +
    classNode
    .
    getNodeValue
    ();
  • System
    .
    out
    .
    println
    (
    "新类名:"
    +
    cName
    );
  • Class<?> c
    =
    Class
    .
    forName
    (
    cName
    );
  • Object obj
    =
    c
    .
    newInstance
    ();
  • return
    obj
    ;
  • }
  • catch
    (
    Exception e
    )
  • {
  • e
    .
    printStackTrace
    ();
  • return
    null
    ;
  • }
  • }
  • }




③XML 配置文件的代码如下。
  • <?
    xml version
    =
    "1.0"
    encoding
    =
    "UTF-8"
    ?>
  • <
    config
    >
  • <
    className
    >
    AimaFactory
    </
    className
    >
  • </
    config
    >




(3) 上机测试程序,写出运行结果。


“电动自行车工厂模拟程序”的运行结果如图 3 所示。



图3 电动自行车工厂模拟程序的运行结果


(4) 按同样的步骤设计其他“创建型模式”的程序实例。


(5) 写出实验心得。